Komentarz ZPP ws. pełnego oskładkowania umów cywilnoprawnych

Warszawa, 25 września 2020 r.

Komentarz ZPP ws. pełnego oskładkowania umów cywilnoprawnych

W ostatnim czasie opinię publiczną obiegła informacja o nowych rządowych planach pełnego oskładkowania umów cywilnoprawnych, zarówno umowy zlecenia jak i umowy o dzieło. Pomysły te były również przedmiotem dyskusji Zespołu problemowego ds. ubezpieczeń społecznych Rady Dialogu Społecznego. Związek Przedsiębiorców i Pracodawców konsekwentnie sprzeciwia się podnoszeniu kosztów pracy, a tym samym negatywnie ocenia proponowane zmiany.

Z danych OECD wynika, że klin podatkowy w Polsce jest zbliżony do średniej dla Organizacji (35,6% całkowitego kosztu pracy w Polsce vs. blisko 36% średniej OECD). Należy jednocześnie podkreślić, że pozapłacowe koszty pracy w Polsce są jednocześnie wyższe, niż w niektórych dużo bardziej rozwiniętych gospodarczo państwach (m.in. Dania, Japonia, Wielka Brytania, Korea). Symptomatyczny jest stosunkowo wysoki udział składek na ubezpieczenia społeczne w klinie podatkowym w Polsce – udział składek „po stronie pracodawcy” jest niemal dokładnie na poziomie średniej OECD, jednak jeśli już chodzi o składki „po stronie pracownika”, to ich udział w klinie podatkowym w Polsce jest szóstym najwyższym wśród członków Organizacji. Podzielenie składek na ubezpieczenia społeczne na dwa strumienie stanowi w istocie jedynie zabieg księgowy, a ich skumulowany udział w pozapłacowych kosztach pracy w Polsce jest w świetle powyższych danych jednym z najwyższych w OECD.

Ponadto, należy zwrócić uwagę na obecną sytuacje gospodarczą. Pomysł pełnego oskładkowania umów cywilnoprawnych powraca co jakiś czas na rządową agendę. Jednak zwiększanie obciążeń na pracowników i pracodawców w trakcie trwania kryzysu jest niemożliwe do zaakceptowania. Kryzys spowodowany pandemią koronawirusa zmienił otoczenie konkurencyjno-gospodarcze, w którym się znajdujemy. W 2019 r. mieliśmy do czynienia ze stałym wzrostem gospodarczym, co miało przełożenie na ciągłe bogacenie się społeczeństwa. Rok 2020 r. diametralnie zmienił tę dynamikę i odciśnie piętno na kolejnych latach. Podnoszenie kosztów pracy w warunkach recesji w sposób jednoznacznie negatywny odbije się na kondycji polskich przedsiębiorstw i polskiej gospodarki.

Ponadto, zgodnie z badaniami Brytyjskiego Instytutu Badań Fiskalnych (IFS) finansowe skutki kryzysu odczują osoby młode lub zatrudnione na nisko płatnych posadach.[1] Wynika to m.in. z faktu, że osoby te były przeważnie zatrudnione w branżach, które musiały się całkowicie zamknąć i które liczą największe straty. W Polsce na podstawie umów cywilnoprawnych jest zatrudnionych ponad 30% osób w wieku 21-25 lat[2] . Zatem, młodzi ludzie w Polsce mogą zostać dotknięci podwójne – przez skutki kryzysu oraz przez proponowane zmiany.

W ocenie Związku Przedsiębiorców i Pracodawców system opodatkowania wymaga głębokiej reformy. Uważamy natomiast, że punktowe zmiany, takie jak proponowane oskładkowanie omów o dzieło i zlecenie, oderwane od warunków gospodarczych, mogą doprowadzić jedynie do pogorszenia sytuacji na rynku pracy. Najgroźniejszą, aczkolwiek prawdopodobną, konsekwencją proponowanych zmian może być wzrost szarej strefy. Innym przewidywalnym skutkiem reformy będzie spadek wynagrodzenia netto dla pracowników zatrudnionych na podstawie umów cywilno-prawnych, a co za tym idzie pogorszenie się jakości życia znacznej części społeczeństwa. W świetle powyższego, Związek Przedsiębiorców i Pracodawców ocenia proponowane zmiany negatywnie.

[1] https://www.rp.pl/Wynagrodzenia/200409476-Finansowo-na-pandemii-najbardziej-ucierpia-mlodzi-ludzie-i-kobiety.html

[2] https://ksiegowosc.infor.pl/zus-kadry/umowy-zlecenia/144036,Rosnie-liczba-zatrudnionych-na-umowe-o-dzielo-lub-zlecenie.html

25.09.2020 Komentarz ZPP ws. pełnego oskładkowania umów cywilnoprawnych

Fot. nattanan23/pixabay.com